Do’s en don’ts

Onregelmatige hartslag of snelle hartslag? Lees wat u wel en ook wat u niet moet doen wanneer u last heeft van boezemfibrilleren.

Do’s

1. Consequent uw medicijnen nemen: liefst op hetzelfde moment

Als u elke dag de voorgeschreven hoeveelheid medicatie inneemt, heeft u het beste effect. Te veel of te weinig medicatie in uw lichaam kan ertoe leiden dat het niet op de juiste manier werkt. Dan ervaart u bijvoorbeeld een onregelmatige hartslag of snelle hartslag. Volg daarom nauwgezet het advies van uw arts over de dosering en het innameschema van uw medicatie.

Tips over medicijngebruik

2. Verdiep u in de aandoening, behandeling en gevolgen

Het is belangrijk dat u voldoende informatie verzamelt over boezemfibrilleren. Als u goed geïnformeerd bent, kunt u gerichte vragen stellen aan uw zorgverlener. Zo kunt u gezamenlijk op de behandeling uitkomen die het beste bij u past. Uw zorgverlener, bijvoorbeeld de arts of (cardio)verpleegkundige, weet vaak waar u relevante websites of andere informatiebronnen over boezemfibrilleren kunt vinden. Vraag hier gerust naar. Ook kunt u vragen naar patiëntenverenigingen en lotgenotencontact, zodat u uw ervaringen kunt uitwisselen met mensen die in dezelfde situatie zitten.

Links patiëntenverenigingen

3. Zorgen en wensen bespreken met de arts

Met een chronische ziekte als boezemfibrilleren is het soms lastig om de balans te vinden en te behouden tussen de aandoening en het leven dat u wilt leiden. Bovendien heeft u slechts een aantal keer per jaar contact met zorgverleners, terwijl u wel constant moet leven met de aandoening. Naast het verzamelen van voldoende informatie, is het belangrijk dat u zich bewust bent van uw lichamelijke gesteldheid, goed luistert naar uw lichaam en bedenkt wat voor u persoonlijk belangrijk is. Herken bijvoorbeeld wanneer u last heeft van een onregelmatig hartslag of snelle hartslag.

Vervolgens kunt u met uw zorgverlener, bijvoorbeeld uw arts of de (cardio)verpleegkundige, uw persoonlijke voor- en nadelen van verschillende behandelingen bespreken. Uit altijd uw wensen en zorgen. Om goed voorbereid het gesprek in te gaan, kunt u van tevoren een lijstje maken met dingen die u met uw arts wilt bespreken. Wij helpen u hiermee op weg met een voorbeeldvragenlijst.

Bekijk vragenlijst

4. Gezond eten

Gezond eten is voor iedereen belangrijk. Als u boezemfibrilleren heeft, is juiste voeding nog meer van waarde. Wanneer u coumarines gebruikt, kunt u met de juiste voeding voorkomen dat uw INR waarde gaat schommelen. Bovendien kunnen sommige medicijnen beïnvloed worden door bepaalde voedingsmiddelen. Overleg daarom met uw arts of cardioverpleegkundige over een gezond voedingspatroon. Vraag een verwijzing naar een diëtist die u alles kan vertellen over de juiste voeding voor uw situatie.

Meer informatie

5. Persoonlijke doelen stellen

Geef duidelijk aan wat u wilt bereiken en welke dingen voor u persoonlijk belangrijk zijn. Stel vervolgens gezamenlijk met uw zorgverlener - zoals de cardioloog, verpleegkundige of huisarts - een (haalbaar) doel. Bijvoorbeeld na een katheterablatie binnen drie maanden weer een zondagmiddag kunnen fietsen. Samen met de zorgverlener kunt u dan bepalen wat er nodig is om dit doel te behalen.

Over ablatie

6. Blijven bewegen

Inspanning kan soms boezemfibrilleren veroorzaken, wat resulteert in een onregelmatige hartslag. Toch is het juist goed om te blijven bewegen als u last heeft van boezemfibrilleren. Luister wel goed naar uw lichaam; vaak geeft het vanzelf aan als een bepaalde inspanning te veel is. Bijvoorbeeld door een te snelle hartslag. Bewegen hoeft niet altijd zeer intensief te zijn; wandelen, fietsen of zwemmen zijn geschikte activiteiten, die bovendien ontspannend en stressverlichtend zijn.

Overleg altijd met uw arts als u een bepaalde sport of activiteit wilt oppakken. Hij spreekt de juiste aanpak, de risico’s en de bezwaren met u door. Als u bloedverdunners gebruikt, wordt een contactsport soms afgeraden. Hierdoor is de kans op een bloeding namelijk groter. Uw arts kan u ook informeren over alternatieven om te (blijven) bewegen. Bespreek dus welke activiteit het beste bij u en uw situatie past.

Risico op bloedingen

Don’ts

1. Zelf de dosis veranderen of stoppen met medicatie

De dosis van uw medicatie is zo precies mogelijk ingesteld op uw persoonlijke situatie. Als u last heeft van bijwerkingen of bang bent voor complicaties, overleg dan altijd eerst met uw arts voordat u de dosering van uw medicatie aanpast. Stop nooit met het innemen van de medicijnen zonder dit met uw arts te bespreken. Vooral bij antistollingsmiddelen kan een kleine wijziging in dosering al grote gevolgen hebben voor de mate van stolling van het bloed. En dit kan van levensbelang zijn. Als het bloed te dun is, kan dit bloedingen tot gevolg hebben. Gestold bloed kan juist leiden tot een beroerte, een longembolie of trombose. U bent zeker niet de enige die het vervelend vindt om langdurig medicatie te moeten gebruiken. Uw arts weet dus hoe lastig dit kan zijn en kan samen met u kijken naar de mogelijkheden.

Over de medicijnen

2. Veel alcohol drinken

Wijn, bier en andere alcoholhoudende dranken zijn bekende veroorzakers van aanvallen van boezemfibrilleren. Het lichaam reageert dan hevig op de aanwezigheid van alcohol in het bloed. Niet iedereen heeft hier last van. Wanneer klachten wel regelmatig voorkomen na het drinken van alcohol, kunt u het alcoholgebruik beter sterk beperken. Sowieso is het verstandig om slechts matig te drinken; alcohol heeft invloed op de stolling van het bloed en kan de werking van antistollingsmedicatie beïnvloeden.

Meer uitlokfactoren

3. Veel koffie drinken

Koffie, en in mindere mate cola en thee, kunnen klachten van boezemfibrilleren veroorzaken. Dit komt door de aanwezigheid van cafeïne in het bloed. Cafeïne heeft een ‘adrenerg effect’: het stimuleert onder andere de hartslag. Hierdoor lokt het aanvallen van boezemfibrilleren uit. Niet iedereen heeft hier last van, maar wanneer klachten regelmatig voorkomen na het drinken van cafeïnehoudende dranken dan kunt u het gebruik beter minimaliseren. De cafeïnevrije varianten van koffie, thee en cola kunnen overigens zonder problemen genuttigd worden.

Meer uitlokfactoren

4. Roken

Roken is niet goed voor de gezondheid, dat is algemeen bekend. Stoppen met roken is echter niet eenvoudig. Toch kunnen mensen die last hebben van boezemfibrilleren er veel baat hebben wanneer zij stoppen met roken. Roken heeft namelijk niet alleen effect op de luchtwegen, maar ook op het hart en de bloedvaten. De schadelijke deeltjes uit tabaksrook vernauwen de bloedvaten, waardoor de bloeddruk stijgt. Ook beschadigen ze de wand van de bloedvaten zodat het proces van slagaderverkalking versnelt. De deeltjes verminderen verder het zuurstofgehalte in het bloed en laten het bloed sneller stollen.

Dit alles zorgt voor een grotere kans op complicaties bij boezemfibrilleren, zoals een beroerte. Wilt u graag stoppen met roken, maar lukt het niet alleen? Vraag dan hulp of advies aan uw huisarts of (cardio)verpleegkundige. Zij kunnen u vaak goed begeleiden met tips en handvatten bij het stoppen met roken.

Meer uitlokfactoren

5. U laten leiden door angst

De complicaties van boezemfibrilleren kunnen zeer ernstig zijn, maar u kunt complicaties beperken. Luister goed naar uw arts, volg zijn advies op en luister goed naar uw eigen lichaam. Boezemfibrilleren is een aandoening waar u een prima leven mee kunt leiden, zolang u de balans kunt vinden. De rest van uw leven in angst doorbrengen en deze angst uw leven laten domineren is niet nodig. Bespreek de angsten en zorgen die u heeft met uw arts of (cardio)verpleegkundige, zodat ze niet uw leven gaan beheersen. Bereid uw gesprek met de arts goed voor door middel van onze voorbeeldvragenlijst.

Bekijk vragenlijst

6. Negeren van bijwerkingen van de medicatie

Bijwerkingen van medicijnen horen er nu eenmaal een beetje bij. Het is echter wel belangrijk dat u signaleert dat u ergens last van heeft en dit aan de arts meldt. Uw arts kan dan kijken in hoeverre er iets aan gedaan kan worden of zelfs besluiten om een ander middel voor te schrijven, waarvan de bijwerkingen minder ingrijpend zijn. Ook als de bijwerking voor uw gevoel minimaal is, kunt u deze toch het beste melden bij uw arts. Zo is hij volledig geïnformeerd en in staat om de juiste behandeling te bieden. Lees voor het starten met medicatie altijd goed de bijsluiter; hierin staat vermeld welke bijwerkingen u kunt verwachten en wat u moet doen als u een bepaalde bijwerking ervaart.

Meer over bijwerkingen